Washington ile Tahran arasında aylardır devam eden diplomatik temaslarda anlaşmaya oldukça yaklaşıldığı değerlendirilirken, son dakika hamlesi sürecin seyrini değiştirdi. Donald Trump'ın bazı maddelerin yeniden ele alınmasını istemesi tarafları yeniden müzakere masasına yöneltti.
TRUMP'TAN TASLAK METNE REVİZYON TALEBİ
Konuya yakın kaynakların aktardığı bilgilere göre Donald Trump, cuma günü Beyaz Saray Durum Odası'nda yapılan toplantıda ABD ve İran heyetlerinin üzerinde çalıştığı anlaşma taslağının bazı bölümlerinin değiştirilmesini istedi.
Trump'ın anlaşmanın kısa sürede tamamlanmasından yana olduğu belirtilirken, özellikle İran'ın nükleer faaliyetlerine ilişkin bölümlerde daha güçlü güvenceler talep ettiği ifade edildi.
Beyaz Saray da yalnızca ABD'nin çıkarlarını koruyan ve İran'ın nükleer silah edinmesini kesin şekilde engelleyen bir anlaşmanın kabul edileceğini açıkladı.
MASADAKİ EN KRİTİK BAŞLIK URANYUM STOKLARI
Trump'ın üzerinde durduğu en önemli konunun İran'ın elindeki zenginleştirilmiş uranyum stokları olduğu belirtildi.
Mevcut taslakta İran'ın nükleer silah geliştirmeyeceğine ilişkin bir taahhüt bulunduğu ancak uranyum stoklarının geleceğine ilişkin daha net yükümlülüklerin yer almadığı ifade ediliyor.
Washington yönetimi, bu konuda daha bağlayıcı ve somut maddelerin anlaşmaya eklenmesini istiyor.
HÜRMÜZ BOĞAZI DETAYI DA GÜNDEME GELDİ
Taslak metinde ayrıca İran'ın nükleer taahhütleri ile ABD yaptırımlarının kaldırılması konularında müzakerelerin sürdürülmesi için 60 günlük bir takvim öngörülüyor.
Görüşmelerde uranyum stoklarının nasıl ortadan kaldırılacağı ve gelecekteki zenginleştirme faaliyetlerinin hangi sınırlar içinde yürütüleceği temel başlıklar arasında yer alıyor.
Trump'ın ayrıca Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasına ilişkin bazı ifadelerin de değiştirilmesini istediği belirtildi.
İRAN CEPHESİNDEN TEMKİNLİ MESAJ
İranlı yetkililer, devlet medyasına yaptıkları açıklamalarda nihai metnin henüz onaylanmadığını duyurdu.
Buna karşılık ABD tarafında daha önce yapılan değerlendirmelerde İran yönetiminin anlaşmayı imzalamaya hazır olduğu ve sürecin Trump'ın vereceği karara bağlı bulunduğu ifade edilmişti.
ABD'li yetkililer, Tahran'ın Trump'ın son taleplerine yanıt vermesinin birkaç gün sürebileceğini belirtiyor.
ANLAŞMA YAKIN AMA BELİRSİZLİK SÜRÜYOR
Üst düzey bir ABD yönetim yetkilisi, Trump'ın istediği şartların karşılanması halinde anlaşmanın bir hafta içinde veya daha kısa sürede sonuçlanabileceğini söyledi. İran devlet medyası da anlaşmanın yakın olduğunu ancak henüz kesinleşmediğini duyurdu.
Öte yandan Tahran yönetiminin anlaşma kapsamında dondurulmuş milyarlarca dolarlık fonlarına erişim sağlayacağı yönündeki iddialar Beyaz Saray tarafından reddedildi. Taraflardan şu ana kadar resmi bir anlaşma açıklaması yapılmış değil.
İRAN MECLİSİNDEN MESAJ
İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf da müzakerelere ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Kalibaf, "İran halkının hakları güvence altına alınana kadar hiçbir anlaşmayı onaylamayacağız" ifadelerini kullanarak Tahran'ın tavrını ortaya koydu. İranlı siyasetçi ayrıca ekonomik baskılar ve propaganda faaliyetleriyle ülkenin iç birliğinin hedef alındığını savundu.
