Son kullanma tarihi geçen veya kullanıma kapatılan banka ve kredi kartlarını makasla keserek çöpe atmak uzun yıllardır uygulanan yöntemlerden biri. Ancak yeni nesil kartlarda kullanılan elektronik bileşenler nedeniyle bu yöntemin her kart için uygun olmadığı belirtiliyor. Özellikle dinamik güvenlik kodu (CVV) gösteren ve içerisinde mikro pil bulunan kartların kesilmesi, hem güvenlik hem de çevre açısından risk oluşturabiliyor. Peki eski kredi kartı makasla kesilir mi, kesilirse ne olur?
ESKİ KREDİ KARTINI MAKASLA KESMEK TEHLİKELİ Mİ?
Her banka veya kredi kartı aynı yapıya sahip değil. Geleneksel çipli ve temassız kartlarla, ekran veya pil içeren yeni nesil elektronik kartların yapısı birbirinden farklı. Özellikle dinamik CVV özelliğine sahip bazı kartlarda, güvenlik kodunun belirli aralıklarla değişmesini sağlayan elektronik devre, ekran ve çok ince bir pil bulunabiliyor.
Bu nedenle pil içeren bir kartın makasla kesilmesi veya delinmesi önerilmiyor. Kesme işlemi kartın içindeki pil hücresine zarar verebilir.
KARTIN İÇİNDE PİL VARSA NE OLABİLİR?
Kaynakta aktarılan bilimsel çalışmaya göre dinamik güvenlik kodlu bazı yeni nesil kartlarda e-kağıt ekranını çalıştırmak amacıyla oldukça ince lityum mikro piller ve elektrokimyasal hücreler kullanılabiliyor. Bu tür bir pilin fiziksel olarak kesilmesi veya delinmesi kısa devre, aşırı ısınma ve kimyasal reaksiyonlara neden olabilir.
Dolayısıyla özellikle üzerinde dijital ekran bulunan veya güvenlik kodu elektronik olarak değişen bir kartın makasla parçalanmasından kaçınılması daha güvenli bir yöntem.
HİDROJEN FLORÜR RİSKİNE DİKKAT!
Kaynakta yer verilen değerlendirmeye göre lityum-iyon hücrenin fiziksel olarak hasar görmesi halinde ortaya çıkabilecek risklerden biri de hidrojen florür (HF) gibi tehlikeli maddelerin açığa çıkması. Hidrojen florür ciddi derecede toksik ve aşındırıcı bir kimyasal olduğundan, pil içeren elektronik ürünlerin kesilmesi, delinmesi veya yakılması güvenli bir imha yöntemi olarak kabul edilmemeli.
Ancak bu riskin özellikle pil içeren elektronik kartlarla ilgili olduğu unutulmamalı. Her standart banka kartının içerisinde lityum pil bulunmuyor.
NORMAL KREDİ KARTINI MAKASLA KESERSEK NE OLUR?
Klasik banka ve kredi kartlarının büyük bölümü plastik gövde, EMV çipi, manyetik şerit ve temassız ödeme için kullanılan anten gibi bileşenlerden oluşuyor. Dolayısıyla içerisinde pil veya ekran bulunmayan standart bir kartın makasla kesilmesiyle pil kaynaklı aynı kimyasal riskin ortaya çıkacağını söylemek doğru değil.
Yine de kartın türünden emin olunamıyorsa, özellikle kartta dinamik CVV ekranı veya başka bir elektronik gösterge bulunuyorsa kesmemek daha güvenli.
ESKİ BANKA KARTI NASIL İMHA EDİLMELİ?
Kartın kullanım süresi sona erdiğinde öncelikle bankanın kartı kapattığından emin olunması gerekiyor. Ardından bankanın eski kartlar için sunduğu iade veya imha yöntemi tercih edilebilir. Elektronik bileşen veya pil barındıran kartların ise normal evsel atıklarla birlikte atılması yerine elektronik atıkların toplanmasına uygun kanallara teslim edilmesi daha doğru bir seçenek.
Özellikle içerisinde pil bulunduğu bilinen kartların kesilmemesi, delinmemesi, ezilmemesi veya yakılmaması gerekiyor.
KARTI BÜTÜN HALDE ATMAK GÜVENLİ Mİ?
Son kullanma tarihi geçen veya banka tarafından tamamen kapatılan bir kartın ödeme işlevini kaybettiği bilinmekte. Ancak fiziksel kart üzerinde kart sahibinin adı ve bazı kartlarda kart numarası gibi bilgiler bulunabileceğinden, en güvenli seçenek kartın bankanın önerdiği yöntemle imha edilmesi veya uygun geri dönüşüm noktasına teslim edilmesi.
ESKİ KREDİ KARTLARI ÇEVREYE ZARAR VERİR Mİ?
Yeni nesil bazı kartlarda plastik dışında çip, anten, elektronik ekran ve pil gibi parçalar bulunabiliyor. Bu nedenle bu tür kartların doğru atık kanalında değerlendirilmesi çevresel açıdan önem taşıyor.
Kartların çok küçük parçalara ayrılmasının geri dönüşüm tesislerindeki ayrıştırma sürecini de zorlaştırabileceği de ifade ediliyor. Kartın bütün halde uygun toplama noktasına teslim edilmesi, içerisindeki malzemelerin geri kazanılmasını kolaylaştırabilir.
