Konut piyasasında hareketlilik yeniden artarken, bankaların faiz oranlarında yaptığı indirimler dikkat çekiyor. Uzun süredir ev sahibi olmayı planlayan ancak yüksek faizler nedeniyle beklemede kalan vatandaşlar için tablo yeniden şekillenmeye başladı. Ekonomist Muhammet Bayram’a göre, bugünkü koşullar alım iştahını artırsa da temkinli olunması gereken bir dönemden geçiliyor.
KONUT NE ZAMAN ALINMALI?
CNN Türk’e konuşan Bayram, geçmiş dönemlerle bugünü kıyaslayarak çarpıcı bir tablo çizdi. 6–7 yıl önce konut kredilerinde faiz oranlarının yüzde 0,69 – 0,79 bandında olduğunu hatırlatan Bayram, o dönemdeki kredi ödemelerinin bugüne kıyasla çok daha düşük kaldığını vurguladı.
Bayram’ın verdiği örneğe göre, bugünkü şartlarda 2 milyon TL’lik bir konut kredisi, yüzde 2,65 faiz oranı ve 120 ay vade ile kullanıldığında aylık ödeme 55 bin 401 TL’ye ulaşıyor. Bu kredinin toplam geri ödemesi ise 6 milyon 683 bin 914 TL seviyesinde gerçekleşiyor. Bayram, politika faizlerinde düşüş eğiliminin sürebileceğine dikkat çekti.
Ev almak isteyenlere net bir zamanlama uyarısı da yapan Bayram, “Eğer konut alımı bir zorunluluk değilse, yüksek faizle borçlanmak yerine bir yıl daha beklemek daha sağlıklı olabilir” değerlendirmesinde bulundu.
FAİZSİZ EV VE ARABA SİSTEMİNDE KURAL DEĞİŞTİ
Son dönemde banka kredisi yerine faizsiz konut ve araç sistemlerine yönelen vatandaşları ilgilendiren önemli bir düzenleme de gündemde. Tasarruf finansman sistemlerinde özellikle organizasyon ücretleri yeniden yapılandırıldı.
Yeni düzenlemeye göre daha önce yüzde 7 seviyesinde olan ve taksitlendirilebilen organizasyon bedelleri artık peşin olarak tahsil edilecek. Bayram, devlet bankalarının da bu sisteme dahil olduğunu belirterek, kefil ya da kredi notu şartı aranmadan sisteme giriş yapılabildiğini ifade etti.
SÜREÇ NASIL İŞLİYOR?
Bayram’ın verdiği bilgiye göre, 4 milyon TL’lik bir ev için organizasyon bedeli yaklaşık yüzde 8, yani 320 bin TL olarak hesaplanıyor. Önceki dönemde bu tutar kamu bankaları dahil 6 eşit taksitte ödenebilirken, yeni sistemde ödeme yapısı değişti.
Artık organizasyon bedelinin yarısı olan 160 bin TL başlangıçta ödeniyor. Kalan tutar ise tasarruf süreci başladıktan sonra dört eşit taksitte tamamlanıyor. Bu değişiklik, sisteme girecek vatandaşlar için mali planlamayı daha kritik hale getiriyor.
“EVİN DEĞERİ ARTTI, PARANINKİ ERİDİ”
Yüksek enflasyon ortamında tasarruf finansman sistemlerinin risklerine de dikkat çeken Bayram, pandemi sonrası dönemde yaşanan sorunlara işaret etti. Sisteme para yatıran birçok kişinin, vade sonunda almak istediği evi alamadığını belirten Bayram, konut fiyatlarının hızla yükselirken birikimlerin reel değer kaybettiğini söyledi.
Bayram’a göre bu sistemlerin sürdürülebilir olabilmesi için yatırılan paranın TEFE–TÜFE oranında güncellenmesi gerekiyor. Aksi halde uzun vadede vatandaşın ciddi kayıplarla karşılaşabileceği uyarısında bulundu.
