AYM, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 175. maddesinde yer alan ve boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek tarafın, şartları oluştuğu sürece süresiz olarak nafaka talep edebilmesine imkan tanıyan "süresiz olarak" ibaresini iptal etti.
Antalya 12. Aile Mahkemesinin başvurusu üzerine verilen kararın ardından, iptal hükmünün yürürlüğe girmesi için tanınan 9 aylık süre de başladı.
AYM: TARAFLARIN MENFAATLERİ DENGELENMELİ
Yüksek Mahkeme, yapılacak yeni düzenlemelerin nafaka alacaklısı ile nafaka yükümlüsünün menfaatlerini mümkün olduğunca dengelemesi gerektiğini vurguladı.
Kararda, taraflardan biri aleyhine ölçüsüz sonuçlar doğuracak düzenlemelerin, kişiye ağır ve olağan dışı bir külfet yükleyebileceği belirtildi.
AYM, değerlendirmede evliliğin süresi, eşlerin yaşı, sağlık, ekonomik ve sosyal durumları ile nafakanın boşanma sonrasındaki hayata etkisi gibi unsurların dikkate alınması gerektiğine işaret etti.
"NAFAKA SÜRESİ BELİRLENİRKEN SOMUT KOŞULLAR DİKKATE ALINMALI"
Kararda, yoksulluk nafakasının durumun gerektirdiği ölçüde belirli bir süreyle sınırlandırılabilmesinin mümkün olması gerektiği belirtildi.
Bazı durumlarda ise belirli koşulların bulunması halinde nafakanın süresinin uzatılabilmesine veya yaşam boyu devam edecek şekilde hükmedilebilmesine imkan tanınabileceği ifade edildi.
AYM, bunun için hakime evliliğin süresi, nafaka alacaklısının yaşı, eğitim ve sağlık durumu ile ekonomik ihtiyaçlarını kendi imkanlarıyla karşılayabilme kapasitesi gibi unsurları değerlendirme yetkisi verilmesi gerektiğini kaydetti.
NAFAKA YÜKÜMLÜLÜĞÜNÜN ÖMÜR BOYU SÜRMESİNE DİKKAT ÇEKİLDİ
İptal edilen düzenlemede nafaka yükümlüsünün kusursuz olmasının, nafaka ödeme yükümlülüğünü ortadan kaldırmadığına dikkat çekildi.
Kararda, yeniden evlenme, fiilen evliymiş gibi yaşama, yoksulluğun ortadan kalkması veya haysiyetsiz hayat sürme gibi kanunda belirtilen durumlar dışında nafaka borcunun devam ettiği hatırlatıldı.
AYM, kişinin ömür boyu boşanmanın sonuçlarıyla bağlı kalmasının ruhsal, ekonomik ve sosyal bütünlüğü üzerinde olumsuz etkiler oluşturabileceğini belirterek bunun taraflar arasındaki makul dengeyi bozabileceği değerlendirmesinde bulundu.
"SÜRESİZ NAFAKA" İÇİN AÇIK KRİTERLER GEREKİYOR
AYM'nin gerekçesinde, nafakanın süresiz olarak hükmedilmesini gerektiren durumlara ilişkin kriterlerin de yeni düzenlemede açık ve net biçimde ortaya konulması gerektiği belirtildi.
Kararda, kusuru daha ağır olmayan ve boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek tarafa her koşulda süresiz nafaka verilmesine imkan tanınmasının, devletin kişinin maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme yönündeki pozitif yükümlülüğüyle bağdaşmadığı sonucuna varıldı.
YENİ DÜZENLEME İÇİN 9 AYLIK SÜRE
AYM'nin iptal kararının ardından, ilgili hükmün yeniden düzenlenmesi için 9 aylık süre başladı. Bu süreçte boşanma sonrası yoksulluk nafakasının süresi ve hangi şartlarda süresiz olarak uygulanabileceğine ilişkin yeni yasal çerçevenin oluşturulması bekleniyor.
