Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde düzenlenen Nüfus Politikaları Kurulu toplantısına başkanlık etti. Toplantının ana gündemini, "Nüfus Politikaları Bağlamında Erişilebilir Çocuk Bakım Hizmetleri ve İş-Aile Yaşam Dengesi" oluşturdu.
Yılmaz, Türkiye'de doğurganlık hızının 2025 yılında 1,42'ye gerileyerek Cumhuriyet tarihinin en düşük seviyesine indiğini açıkladı. 2025 sonu itibarıyla nüfusun 86 milyon 92 bine ulaştığını belirten Yılmaz, yıllık nüfus artış hızının ise binde 5 seviyesinde gerçekleştiğini söyledi.
76 İLDE DOĞURGANLIK 2,1'İN ALTINDA
Doğurganlık hızının 1,50'nin altında olduğu il sayısının 2017'de 4 iken 2025'te 59'a yükseldiğini belirten Yılmaz, üç çocuk ve üzerindeki doğurganlık hızına sahip tek ilin Şanlıurfa olduğunu ifade etti.
Yılmaz, 76 ilde doğurganlık hızının nüfusun kendini yenileme seviyesi olan 2,1'in altında bulunduğuna dikkat çekerek, mevcut eğilimin sürmesi halinde çocuk nüfus oranının 2100 yılında yüzde 9,9'a kadar düşebileceğini kaydetti.
AİLE VE NÜFUS POLİTİKALARINDA YENİ DÖNEM
Nüfus politikasının yalnızca ekonomik desteklerle yürütülemeyeceğini vurgulayan Yılmaz, aile kurma ve çocuk sahibi olma kararlarının konut, çalışma hayatı, eğitim, sağlık ve sosyal koşullar gibi birçok faktörden etkilendiğini söyledi.
Cumhurbaşkanı'nın 2026-2035 dönemini "Aile ve Nüfus On Yılı" ilan etmesiyle uzun vadeli ve bütüncül bir politika çerçevesi oluşturulduğunu belirten Yılmaz, ailelerin çocuklarını güvenli koşullarda büyütebilmesini ve ebeveynlerin çalışma hayatından kopmamasını hedeflediklerini ifade etti.
ÇALIŞAN ANNE VE BABALARA YENİ DESTEKLER
Yılmaz, doğum öncesi 8 ve doğum sonrası 16 hafta olmak üzere analık izninin toplam 24 haftaya çıkarıldığını, çoğul gebeliklerde bu sürenin 26 haftaya yükseltildiğini açıkladı.
Babalara verilen mazeret izninin tüm sektörlerde 10 güne çıkarıldığını belirten Yılmaz, anne ve babalara çocuk ilköğretime başlayana kadar haftalık 20 saat yarım zamanlı çalışma imkanı getirildiğini söyledi.
Doğum yardımlarında da yeni düzenlemelerin hayata geçirildiğini belirten Yılmaz, tek seferlik doğum yardımının 5 bin liraya yükseltildiğini, ikinci çocuk için 5 yaşına kadar aylık 1500 lira, üçüncü ve sonraki çocuklar için ise aylık 5 bin lira ödeme yapıldığını aktardı.
ÇOCUK BAKIM HİZMETLERİ YAYGINLAŞTIRILACAK
Aile ve Gençlik Fonu kapsamında gençlere faizsiz kredi desteği sağlandığını belirten Yılmaz, bugüne kadar yaklaşık 250 bin gence evlilik öncesi eğitim verildiğini ve 186 bin civarında kredi ödemesi gerçekleştirildiğini açıkladı.
Kamu kurumlarında çocuk bakımevi açılması için gereken asgari çocuk sayısının 50'den 30'a indirildiğini belirten Yılmaz, 7 gün 24 saat hizmet verebilecek bakımevlerinin açılmasının da önünün açıldığını söyledi.
150'den fazla bağımsız bölüme sahip konut projelerinde 0-66 aylık çocuklar için gündüz bakımevi alanı ayrılmasının zorunlu hale getirildiğini hatırlatan Yılmaz, erişilebilir çocuk bakım hizmetlerinin önümüzdeki dönemin temel önceliklerinden biri olacağını ifade etti.
KADINLARIN İŞ GÜCÜNE KATILIMI ARTIRILACAK
Kadınların aile ve çalışma hayatı arasında tercih yapmak zorunda kalmamasını hedeflediklerini belirten Yılmaz, 2025-2028 Ulusal İstihdam Stratejisi kapsamında kadınların iş gücüne katılım oranının 2028'de yüzde 40'ın üzerine çıkarılmasının hedeflendiğini söyledi.
Yılmaz, kadınların çalışma hayatına katılımının sürdürülebilir olması için çocuk bakım hizmetleri başta olmak üzere gerekli koşulların oluşturulacağını kaydetti.
DİJİTAL ORTAMDA ÇOCUKLAR İÇİN YENİ DÜZENLEMELER
Sosyal ağ sağlayıcılarının 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet sunmasının yasaklandığını ve yaş doğrulamasının zorunlu hale getirildiğini hatırlatan Yılmaz, sanal oyunlarda yaşa uygun derecelendirme ve ebeveyn onay mekanizmalarının da uygulanacağını belirtti.
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı bünyesinde Aile Enstitüsünün kurulduğunu açıklayan Yılmaz, aileyi korumaya ve nüfus artışını desteklemeye yönelik politikaların kamu kurumlarının tüm çalışmalarında gözetileceğini ifade etti.
AİLE VE NÜFUS GÜNDEMİ ULUSLARARASI PLATFORMDA
Türkiye'nin Türk Devletleri Teşkilatı ve Ekonomik İşbirliği Teşkilatı kapsamında aile ve nüfus politikalarını gündeme taşıdığını belirten Yılmaz, İslam İşbirliği Teşkilatı nezdinde Aile ve Nüfus On Yılı ilan edilmesine ilişkin önerinin uzmanlar düzeyinde kabul edildiğini açıkladı.
Yılmaz ayrıca, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ev sahipliğinde 26-27 Ekim'de İstanbul'da Uluslararası Aile ve Nüfus Konferansı düzenleneceğini bildirdi.
Nüfus meselesini "varoluşsal bir mesele" olarak nitelendiren Yılmaz, güçlü aile yapısının korunması ve ülkenin geleceğinin güvence altına alınması amacıyla devletin tüm imkanlarının seferber edileceğini söyledi.
