İstanbul’da yaşam maliyetlerinin giderek artması, kenti terk edenlerin sayısını her geçen gün artırıyor. Kiralardaki yükseliş, olası deprem kaygısı, gıda fiyatları, yoğun trafik ve sağlık hizmetlerine ulaşım zorlukları, çok sayıda vatandaşın daha küçük şehirlere yönelmesine neden oluyor. Dünyanın en pahalı şehirlerinden biri olarak gösterilen İstanbul, özellikle dar gelirli aileler için yaşamayı zorlaştırıyor.
TÜİK VERİLERİ GÖÇÜ GÖSTERİYOR
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, 2023 yılında İstanbul’dan başka illere taşınan kişi sayısı 581 bini aşarken, 2024’te bu rakam yaklaşık 369 bin olarak kaydedildi. Son iki yılda İstanbul’u terk edenlerin toplam sayısı 950 bin 783’e ulaştı. Göç edenlerin en çok tercih ettiği şehirler arasında Ankara, İzmir, Antalya ve Bursa öne çıkıyor.
EĞİTİM VE YAŞAM KOŞULLARI EN ÖNEMLİ ETKEN
TÜİK verileri, iller arası göçün başlıca nedeninin daha iyi eğitim ve yaşam koşulları olduğunu ortaya koyuyor. Geçen yıl Türkiye genelinde yaklaşık 2,7 milyon kişi şehir değiştirirken, bunların 479 bini eğitim, 512 bini ise daha iyi konut ve yaşam koşulları amacıyla göç etti. Eğitim nedeniyle taşınanların büyük kısmını lise ve üniversite mezunları oluştururken, daha iyi yaşam koşulları için göç edenler arasında da orta ve yüksek eğitim düzeyine sahip bireylerin sayısı dikkat çekiyor.
KİRALAR CEP YAKIYOR
İstanbul’dan taşınma eğiliminde kira fiyatlarının etkisi belirleyici oluyor. Konut giderleri, megakentte aile bütçelerinin en büyük kalemi haline geldi. Endeksa’nın 2025 verilerine göre İstanbul’da ortalama kira 33 bin liranın üzerine çıkmış durumda. 2024’te bu ortalama 25 bin lira seviyesindeydi. Antalya’da ise 2025 Kasım ayı itibarıyla ortalama kiralar 25–26 bin lira bandında seyrediyor. Artış her iki şehirde de sürerken, İstanbul’daki rakamlar sabit gelirliler için ciddi bir yük oluşturuyor.
YENİDEN BAŞLAMA HİKAYELERİ
Kentten ayrılanların anlatıları, İstanbul’dan göçün yalnızca adres değişikliği değil, yaşam biçimi arayışı olduğunu da ortaya koyuyor. İstanbul’dan Tunceli’ye taşınan Ali H., yoğun trafik ve kalabalığın günlük hayatı kısıtladığını belirterek “Bir yere gidip çay içmenin, yemek yemenin bile zorlaştığı bir yerde gezmenin anlamı kalmıyor” sözleriyle duygularını ifade ediyor. İstanbul’dan Antalya’ya yerleşen Şule B. ise kararın uzun bir sürecin sonunda alındığını söyledi ve ekledi: “İstanbul’da sürekli koşuşturma içindeydik. İş ve ev arasında sıkışmıştık, hayatımıza vakit ayıramıyorduk.”
Artan maliyetler ve yıpratıcı şehir yaşamı, her yıl daha fazla İstanbulluyu farklı kentlerde yeni bir hayat kurma düşüncesine yönlendiriyor.
