Boşanma sonrası yoksulluk nafakasında yıllardır tartışılan “süresiz” uygulamayla ilgili kritik karar çıktı. Anayasa Mahkemesi, nafakanın kendisini değil, Türk Medeni Kanunu'nun 175'inci maddesinde yer alan ve nafakanın süresiz talep edilmesine imkan veren düzenlemeyi iptal etti.
Antalya 12. Aile Mahkemesi'nin başvurusu üzerine yapılan incelemede yüksek mahkeme, söz konusu ibarenin Anayasa'nın 2, 5 ve 17'nci maddelerine aykırı olduğuna oy çokluğuyla hükmetti.
NAFAKA KALKMADI, “SÜRESİZ” İBARESİ İPTAL EDİLDİ
Kararla birlikte yoksulluk nafakası tamamen ortadan kaldırılmış olmadı. AYM'nin iptal kararı, Türk Medeni Kanunu'nun 175'inci maddesinin birinci fıkrasında bulunan “süresiz olarak” ifadesini kapsıyor. Buna göre boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek tarafın nafaka talep edebilmesine ilişkin sistem devam ederken, nafakanın herhangi bir süre sınırı olmaksızın bağlanmasına imkan veren hüküm yürürlükten kalkacak.
AYM'DEN HAKİMİN TAKDİR YETKİSİ VURGUSU
Gerekçeli kararda mevcut düzenlemenin yoksulluk nafakasının süresinin belirlenmesi konusunda hakime takdir yetkisi tanımadığına dikkat çekildi.
Somut olayın özellikleri veya haklı sebepler dikkate alınarak nafakanın belirli bir süreyle sınırlandırılmasına imkan bulunmadığı belirtilirken, boşanan eşlerden birinin geçimini sağlayamayacak duruma düşmesini önlemek amacıyla nafaka öngörülmesinin ise meşru olduğu ifade edildi.
“AĞIR MADDİ KÜLFET OLUŞTURABİLİR”
Yüksek mahkeme, nafaka yükümlülüğünün herhangi bir ölçüt belirlenmeden kategorik biçimde süresiz tutulmasının, nafaka ödeyen taraf üzerinde ağır bir maddi külfet oluşturabileceği değerlendirmesinde bulundu.
Bazı durumlarda nafakanın belirli bir süreyle sınırlandırılabilmesine, bazı özel durumlarda ise ömür boyu devam edebilmesine ilişkin şartların kanunda açık ve öngörülebilir şekilde düzenlenmesi gerektiği kaydedildi.
KARAR HEMEN UYGULANMAYACAK
AYM, iptal kararının doğuracağı hukuki boşluğu da dikkate aldı. Düzenlemenin hemen yürürlükten kalkmasının kamu yararı açısından sorun oluşturabileceği değerlendirilerek uygulama için 9 aylık geçiş süresi tanındı.
Böylece karar Resmi Gazete'de yayımlanmış olsa da süresiz nafakaya ilişkin hüküm bugün itibarıyla ortadan kalkmış değil. İptal hükmü 9 ay sonra yürürlüğe girecek.
